Rehber

Köpeğim günde ne kadar egzersiz yapmalı?

Yetişkin bir köpek için ortalama günde bir saat; ama Border Collie ile Shih Tzu’nun ihtiyacı aynı değil. Yaşa ve ırka göre hareket süresi, az hareketin işaretleri ve günlük rutine oyun eklemenin yolları.

Kısaca

Sağlıklı yetişkin bir köpek için ortalama günde yaklaşık 1 saat hareket önerilir; yürüyüşler de buna dahildir. Bazı köpekler daha fazlasını, bazıları daha azını ister. Süreyi köpeğin ırkı, yaşı, boyu, karakteri ve sağlık durumu belirler. En doğru cevabı köpeğinizi tanıyan veterineriniz verir.

Az hareketin bedeli

• Kilo: Hareketsiz köpek kilo alır. Fazla kilo eklemleri zorlar, kalp ve başka sağlık sorunları için zemin hazırlar.
• Davranış: Enerjisini atamayan köpek sıkılır; aşırı havlama, eşya kemirme, hatta saldırganlık görülebilir.

Süreyi ne belirler?

• Irk: Çoban ve av köpekleri (Border Collie, Australian Shepherd, Labrador, Golden) daha çok hareket ister. Toy ırklar ve kısa burunlular (Pug, French Bulldog) daha az. Her iri köpek çok enerjik de değildir; bazı küçük ırklar ise beklenenden fazla hareket ister.
• Yaş: Yavru, yetişkin ve yaşlı köpeğin ihtiyacı farklıdır (aşağıda).
• Karakter: Aynı ırktan iki köpek bile farklı olabilir; kimisi hep oyun ister.
• Sağlık: Eklem, kalp ya da solunum sorunu olan köpekte süreyi ve temposunu veterinerle belirleyin.

Yaşa göre

Yavrular

Yavruların ani enerji patlamaları olur ama dayanıklılıkları azdır. Tek uzun yürüyüş yerine gün içinde birkaç kez kısa oyun daha iyidir: yumuşak zeminde kısa atışlar, çekiştirme, koku oyunları. Kemik ve eklemleri gelişmeye devam ettiği için uzun koşu, merdiven ve yüksek atlamalardan kaçının. Köpek yorulunca bırakın.

Yetişkinler

Dayanıklılıkları yüksektir; daha uzun ve düzenli egzersize iyi uyum sağlarlar. Ortalama günde bir saat bir başlangıç noktasıdır; enerjik çoban ve av köpeklerinde bu süre artar. Yürüyüş tek başına çoğu enerjik köpeğe yetmez, koşmaları gerekir. Fırlatıcı ile yapılan 10–15 dakikalık at-getir, aynı sürede yürüyüşten çok daha fazla enerji harcatır.

Yaşlı köpekler

Temposu düşer ama hareket yine gerekir; hem kilo hem zihin için. Günde yaklaşık 30–60 dakika, küçük parçalara bölünmüş olarak düşünün: sabah yürüyüşü, akşam kısa bir at-getir gibi. Bazı yaşlı köpekler bunu da kaldırmayabilir. Eklemleri sertleşmiş köpeğe topu yükseğe atmayın, yerde yuvarlanan kısa atışlar seçin. Suyu seven köpek için yüzme eklemleri yormayan iyi bir seçenektir; gözünüzü üzerinden ayırmayın.

Daha fazla hareket istediğini gösteren işaretler

• Huzursuzluk, bir yerde duramama
• Normalden fazla havlama
• Saldırganlıkta artış
• Girmemesi gereken yerlere girme, eşya kemirme
• Sürekli oyun başlatmaya çalışma
• Herkes uyurken oyun isteme

Bu davranışların bir kısmı can sıkıntısından da gelir; koşmanın yanında zihni de yormak gerekir (zihni yoran oyunlar).

Fazla yorulduğunu gösteren işaretler

• Çok ağır soluma, dilin uzun süre dışarıda kalması
• Geride kalma, yere yatıp kalkmak istememe
• Topu getirmek yerine bırakıp gölgeye gitme
• Oyundan sonraki gün topallama ya da isteksizlik

Doğru miktarı bulmak biraz deneme ister: süreyi ve oyun türünü değiştirip köpeğinizin nasıl karşılık verdiğine bakın. Yorgunluk işaretlerini görünce oyunu bitirin, su verin ve gölgede dinlendirin. Sıcak havada bu işaretler daha çabuk görülür (sıcakta oyun rehberi). Topallama ya da halsizlik geçmiyorsa veterinere danışın.

Rutini çeşitlendirin

• Parkta ya da boş alanda: Yürüyüşün ortasında 10 dakika at-getir. Fetch & Fold katlanır fırlatıcı çantaya sığar.
• Doğada: Doğa yürüyüşü ve köpeğin yanınızda koştuğu bisiklet turları, köpeğiniz buna hazırsa.
• Komutlu oyunlar: “Otur, bekle, getir” gibi komutlarla oynanan oyunlar hem bedeni hem zihni çalıştırır.
• Akşam yürüyüşünde: Karanlıkta görünen Max Glow top ya da frizbi.
• Denizde ve havuzda: Suda batmayan oyuncaklarla oynayın, köpeği suda yalnız bırakmayın (yüzme rehberi).
• Yağmurlu günlerde: Evde Indoor oyuncaklarla kısa oyun, saklanan ödülü buldurma.

Dikkat

• Yemekten hemen önce ve sonra yoğun oyun oynatmayın; arada bir süre bırakın.
• Hareketi birden artırmayın; köpeğin kondisyonu da sizinki gibi zamanla gelişir.

Kaynak: Petmate Academy, How Much Exercise Does My Dog Need?. Türkiye için uyarlanmıştır.